زمینه و هدف: چابکی دیجیتال بهعنوان یکی از مهمترین قابلیتهای سازمانهای امروزی، نیازمند تعامل اثربخش میان انسان و فناوریهای نوین است. با وجود سرمایهگذاری گسترده سازمانها در فناوریهای اطلاعاتی پیشرفته، توجه ناکافی به ابعاد شناختی و عوامل انسانی میتواند اثربخشی برنامههای تحول دیجیتال را محدود سازد. پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل ساختاری تعامل شناختی انسان و فناوریهای اطلاعاتی نوین در ارتقای چابکی دیجیتال سازمان با رویکرد مهندسی عوامل انسانی انجام شد.
روش کار: این پژوهش با رویکرد آمیخته و بر اساس طرح اکتشافی متوالی انجام شد. در بخش کیفی، 16 نفر از خبرگان حوزههای مهندسی عوامل انسانی، علوم شناختی، فناوری اطلاعات و تحول دیجیتال به روش هدفمند مورد مصاحبه قرار گرفتند و دادهها با روش تحلیل مضمون تحلیل شد. در بخش کمی، مدل حاصل از مرحله کیفی با استفاده از پرسشنامه محققساخته در میان 378 نفر از کارکنان و مدیران شرکت دیجیکالا مورد آزمون قرار گرفت. تحلیل دادهها از طریق مدلسازی معادلات ساختاری و نرمافزار LISREL انجام شد.
یافتهها: نتایج بخش کیفی به شناسایی 5 مضمون اصلی و 26 مضمون فرعی منجر شد. نتایج بخش کمی نشان داد که مدل از برازش مطلوبی برخوردار است ( χ²/df=2.36، GFI=0.92، CFI=0.95، RMSEA=0.060 و (SRMR=0.055. همچنین تمامی ابعاد مدل تأثیر مثبت و معناداری بر چابکی دیجیتال سازمان داشتند. در این میان، زیرساختها و بسترهای سازمانی با ضریب مسیر 0.46 بیشترین تأثیر را نشان داد.
نتیجهگیری: یافتهها نشان داد که چابکی دیجیتال حاصل همافزایی میان قابلیتهای شناختی کاربران، فناوریهای اطلاعاتی نوین، عوامل انسانی و زیرساختهای سازمانی است.
